Nieuws en actualiteiten

button programma

 

 

 

 

 

 


Landelijk politiek nieuws en actualiteiten

  

 

 

Louter negatieve effecten bij herindeling één Land van Cuijk

Opnieuw komt uit onderzoek naar voren dat gemeentelijke opschaling negatieve effecten met zich meebrengt. De politieke en actieve (maatschappelijke) betrokkenheid van burgers en het contact tussen burgers en politici neemt na een herindeling af. En hoe groter de gemeente, hoe ontevredener de burgers zijn over de bestuurlijke prestaties.

Effecten schaalvergroting
Dit zijn enkele hoofdconclusies uit een grootschalig onderzoek naar de effecten van schaalvergroting op het openbaar bestuur in Denemarken, Nederland, Noorwegen en Zwitserland. De tevredenheid onder burgers is het grootst in Zwitserland: het land met de kleinste gemeenten. Bas Denters - bijzonder hoogleraar bestuurskunde aan de Universiteit Twente en een van de onderzoekers.

Goede maat
Europees bezien is het Nederlandse lokale bestuur ‘redelijk grootschalig’, stelde Denters. Europese gemeenten hebben een gemiddeld inwonersaantal van 5.000; beduidend minder dan de gemiddelde Nederlandse gemeente. Toch wordt er nog altijd discussie gevoerd over de goede maat voor Nederlandse gemeenten.

Vraagtekens
Volgens Pepijn van Houwelingen, wetenschappelijk medewerker van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP), moeten vraagtekens worden geplaatst bij de wenselijkheid tot verdere opschaling van gemeenten. Naarmate de omvang van het lokaal bestuur groter wordt, neemt de (lokale) politieke participatie af, zo concludeert hij op basis van een metastudie, opkomstcijfers, het nationaal kiezersonderzoek en interviews. Een omvang van ongeveer tienduizend inwoners lijkt voor veel vormen van politieke participatie een optimale omvang van het lokaal bestuur te zijn, stelt Van Houwelingen op basis van zijn bevindingen. Onderzoek wijst ook uit dat herindeling niet tot kostenbesparing leidt.

Dilemma
De afname van maatschappelijke betrokkenheid bij grotere gemeenten is volgens Denters een dilemma rondom de decentralisaties zorg, jeugd en werk. ‘Daarbij is de aansluiting met burgers cruciaal. Er moet gebruik worden gemaakt van burgers en gemeenschappen.’ Aan de andere kant is er juist vanwege de decentralisaties behoefte aan schaalvergroting. ‘Bijvoorbeeld bij inkoop, omdat je samen sterker staat.’

Democratische omslingeling
Regionaal samenwerken is wat nu de klok slaat ‘omdat we niets beters hebben’, meent Denters. ‘Het democratische zwarte gat is een reëel probleem en van toenemend belang.’ Daar moet een oplossing voor komen. De Raad voor het openbaar bestuur (Rob) komt op verzoek van de Tweede Kamer voor de zomer met adviezen over de borging van de democratische legitimiteit die concreet toepasbaar zijn in de bestuurlijke praktijk. Volgens Denters zijn er binnen de huidige wettelijke kaders onbenutte mogelijkheden om het gat te dichten. Daarbij kan een voorbeeld worden genomen aan Zwitserland, waar gemeenschappelijke regelingen ‘democratisch omsingeld worden’.

Verantwoording
Zwitserse gemeenten werken veel samen, zonder dat raden de grip op de besluitvorming verliezen. Gemeenteraden controleren veel meer dan in Nederland het geval is, wat er in gemeenschappelijke regelingen wordt bedacht en besloten. Intergemeentelijke samenwerkingsverbanden in Zwitserland moeten actief en passief verantwoording aan burgers afleggen. Daarnaast worden regelmatig referenda gehouden en volksinititiatieven ingediend. De huidige Nederlandse wetgeving heeft beperkingen, maar volgens Denters zijn binnen de bestaande wettelijke kaders oplossingen denkbaar.

Opiniepeiling
Een regio zou bijvoorbeeld een toekomstvisie door maatschappelijke partners kunnen laten opstellen, opperde Denters. Die visie kan worden voorgelegd aan de inwoners van gemeenten in een gemeenschappelijke regeling. Die vastgestelde visie wordt door de deelnemende gemeenten als kader voor een bepaalde bestuursperiode gebruikt. Gemeenschappelijke regelingen kunnen ook niet-bindende opiniepeiling houden, voegde een medewerker van het ministerie van Binnenlandse Zaken daar aan toe. 
Zo zijn er binnen de kaders van de Grondwet en Gemeentewet meer dan voldoende mogelijkheden om het bekritiseerde gebrek aan democratische legitimatie te dichten in plaats van te kiezen voor de hype Kerndemocratie welke momenteel door bestuurlijk Nederland lijkt te razen.

 foto van Sjoerd Radstake.

Aanvragen subsidie voor 2019

Om voor 2019 als lokale vereniging in aanmerking te komen voor subsidie, moet u een aanvraag indienen. De bijdrage is bedoeld ter ondersteuning in de uitvoering van kernactiviteiten. U kunt de subsidie digitaal aanvragen.

Structurele subsidie online aanvragen

Wanneer u voor 2019 in aanmerking wenst te komen voor subsidie is het belangrijk dat het volledig ingevulde formulier inclusief alle bijlagen vóór 1 mei 2018 in ons bezit zijn. U kunt uw aanvraag online indienen via formulier Basis- en Contractsubsidie.

We hebben geprobeerd om het aanvragen van een bijdrage voor u als organisatie zo gemakkelijk mogelijk te maken. Indien u bij het invullen van het formulier onduidelijkheden constateert dan horen wij dit graag. Dit geldt uiteraard ook in geval u ideeën heeft voor eventuele verbeterpunten. Wij vragen u om dit per mail aan ons kenbaar te maken: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken. o.v.v. digitaal subsidieformulier 2019.

Lees meer

Pleidooi voor bus Grave-Wijchen

Kernachtig Wijchen en Lokale Partij Grave, de grootste partijen van de gemeenten, gaan de komende tijd pleiten voor een rechtstreeks busverbinding tussen Wijchen en Grave.

Daar is, vooral in Grave, een sterke behoefte aan, zeggen ze. Wat Kernachtig Wijchen betreft, moeten de gemeenten zelfs bereid zijn aan extra kosten mee te betalen.

Nu moeten busreizigers nog overstappen in Alverna of Dukenburg. Omslachtig, vinden de beide partijen, en de situatie doet geen recht aan het aantal mensen dat vanuit Grave graag naar station Wijchen of naar het centrum wil. Dat zijn er veel, zegt Jan Schraven, kandidaat-raadslid van Lokale Partij Grave (LPG). ,,Scholieren en forenzen reizen via het treinstation daar naar Den Bosch, en het dorp heeft ook een mooi winkelcentrum. Wijchenaren willen vast ook naar het pittoreske Grave.''

Martijn Verharen van Kernachtig Wijchen denkt dat een betere busverbinding kan bijdragen aan afname van de fileproblemen rond Wijchen, met name bij knooppunt Bankhoef. De kwartiersdienst van treinen maakt Wijchen ook steeds aantrekkelijker voor Gravenaren die richting Nijmegen en Arnhem moeten, zegt hij.

Zo nodig betaalt Wijchen wat Verharen betreft mee aan de totstandkoming van een directe lijn. Uit de Kieswijzer van De Gelderlander blijkt dat de meeste Wijchense partijen een bijdrage van de gemeente niet uitsluiten als het gaat om buslijnen naar de diverse dorpen. Het hoeft dan niet per se te gaan om reguliere 'grote' bussen: ze wijzen ook op de mogelijkheden van opstapbussen en Breng Flex. Alleen Sociaal Wijchen en Wijchen Lokaal zeggen dat ze de financiering van het openbaar vervoer geen gemeentelijke taak vinden.

‘Geef gemeenten terug aan de burger’

Professionele bestuurders grijpen steeds meer de macht in gemeenten. De positie van de raad, en daarmee de lokale democratie, holt hierdoor achteruit. Ambtenaren zijn niet doorslaggevend, maar kunnen een rol spelen om dit tij te keren, zegt historicus Geerten Waling.

Dinsdag presenteert Waling het boek Gemeente in de genen. Hij schreef dit samen met hoogleraar staats- en bestuursrecht Wim Voermans, beiden verbonden aan de Universiteit Leiden. ‘Wij maken ons zorgen over de toestand van de lokale democratie,’ zegt Waling. ‘De gemeenteraad komt te veel buitenspel te staan. De burger lijkt misschien invloed te krijgen op andere manieren, maar dat is vaak een wassen neus. Geef gemeenten terug aan de burger in de zin dat de raad meer centraal komt te staan.’

Lees meer

Gemeentelijke herindeling ondermijnt burgerkracht

Een artikel uit 2014 maar nog steeds actueel!

Gemeentelijke herindelingen besparen geen kosten en gemeenten gaan er slechter van presteren. Bovendien nemen de participatie, betrokkenheid en tevredenheid van inwoners met het lokale bestuur af. Maar dankzij ‘bestuurlijke koppigheid’ gaan de bestuurlijke opschalingen gewoon door. 

Nu de gemeenteraadsverkiezingen voorbij zijn en de collegeonderhandelingen grotendeels afgerond zal in een aantal gemeenten de vraag op tafel komen te liggen of men wil samenwerken of zelfs samengaan met andere gemeenten. Inwoners zelf zitten hier meestal niet op te wachten maar vanuit rijk en provincie wordt gesteld dat gemeentelijke schaalvergroting noodzakelijk is voor het effectief en efficiënt kunnen leveren van allerlei voorzieningen. Daarover zo meer. Naast effectiviteit en efficiëntie is namelijk ook de vitaliteit van de lokale democratie en dus de politieke participatie en betrokkenheid van inwoners bij hun gemeente uiteraard van groot belang. In de discussie over nut en noodzaak van gemeentelijke herindelingen blijven deze aspecten helaas echter vaak onderbelicht. Dat is jammer omdat hier juist veel onderzoek naar is gedaan zowel in binnen- als buitenland.

Lees meer

Ontvang ook onze nieuwsbrief